FLAŞ...FLAŞ..FLAŞ..
Bilgilendirme (Akademik)
İdrar kesesi (Mesane) Hastalıkları

 

İDRAR KESESİ HASTALIKLARI

1/Doğuştan (Konjenital) hastalıkları:

A---Bunların başında “Extrofi vezikal” denen idrar kesesinin ön duvarının karın ön duvarıyla beraber gelişmemiş olması sonucu idrar kesesi kısmen veya tama yakın açık kalır ve idrar karından dışarı sızar .Ameliyatla tedavi edilir.

B---Mesanenin küçüklüğü:Doğuşkan nadiren görülür daha çok sonradan olur ve ileride anlatılacak.Bunlar sık idrar gider ,yetiştiremez veya kaçırır ,genelde gece kaçırmaları olur.Ameliyatla büyütülür.

C---Mesanenin kaslarının iyi gelişmemesi sonucu dolu kalması.Bu olay genelde kalın barsaklardaki ve üst idrar yollarındaki benzer bir bozuklukla beraber olur.İdrar kesesi ve böbrekler iyi boşalamığı için hızla böbrek yetmezliğine doğru gider.Hastalığın evrelerine göre farklı tedavi seçenekleri vardır.

D---Mesanenin çıkış ağzının dar olması “Mesane boynu darlığı”Doğuştan nadir görülür ancak ileri yaşlarda özellikle erkeklerde görülür.kapalı ameliyatla giderilir.

E---Mesane tabanının zayıflığı “Trigonum vezikale yetmezliği” Özellikle kız çocuklarında görülür çoğukez iki taraflı olmak üzere idrarın mesaneden böbreklere doğru geri akımına neden olur.Buna :Veziko ureteral reflü”denir.Bu reflülerin sonucunda alt idrar yolundaki mikroplar böbreğe taşınarak böbrek iltihabına “Pyelonefrit” neden olur ve sonunda böbrek yetmezliği  ortaya çıkar.Sık idrar yolu iltihabı olanlarda araştırılması gereken en önemli hastalıktır. En kolay tanı yöntemi idrar kesesini  ilaçlı serumla doldurarak yapılan “Miksiyon sistouretro grafisi “ denen tetkik yöntemidir.Hastalığın derecesine göre ilaçla,idrar yolunun ağzına ilaç sıkarak kaçışı önlemeyle veya ameliyatla tedavisi vardır.Bunlara anti reflü ameliyatları denir ve birçok tipi vardır.

F---Gece idrar kontrolünün olmaması”Enürezis noctürna”Çok sık görülen daha çok ailesel özelliği olan ancak çoğunluğu doğuştan idrarı kontrol eden sistemdeki zayıflığın sonucu olan bir hastalıktır.Sonradan olanlarda özellikle psikolojik nedenlerde olabilir.Doğuştan olanlarda genellikle erginlik çağında iyileşme olur.Yapılan birçok teslere rağmen net bir sebep bulunmayabilir.Bu çocukların bir kısmında dalgın uyuma,zor uyanma vardı.Bir kısmında ise aşırı su tüketimi vardır.Tedaviyle İyileşmeyenlerde idrar kesesinin basınç testi de yapılmalıdır.İlaçlarla kontrol altına almak çoğukez mümkün.Gece saat kurmak veya alarm veren cihazları kullanmak çok yararlı olmamaktadır.Gece saatlerinde sulu gıdalar meyve ,sebze çay vs. alınmaması önerilir.

G---İdrar kesesinin içinden dışına doğru cep olması "Mesane divertikülü"Bunlar daha çok sonradan olurlar ancak doğuştan var olanlarda idrar kesesi yetersiz boşaldığı için sık nüks eden iltihaplanmalara , idrar kaçırmaya ve çok zayıf idrar akımına nadan olur.Ameliyatla çıkartılır.

 

 

 

2/Sonradan olma (Akkiz) Hastalıkları:

 

A---İdrar kesesi kanserleri (Mesane tümörleri):

 

İdrar kesesi tümörünün sistoskopik görünümü

Özellikle erkeklerde görülür genelde orta –ileri yaş hastalığıdır.Bilinen en önemli nedenleri; sigara,boyalar,haşara ilaçları,kimyasal atıklar,ekzoz gazları,sık geçirilen idrar yolu iltihapları,bazı parazitler sayılabilir.En önemli belirtisi idrardan kan gelmesidir.Çoğukez başka bir şikayet olmadan idrardan kan veya et parçaları gelebilir.Bunu ciddiye alıp tetkik olmak gerekir.Çoğukez basit bir ultrason ile tetkikle ortaya çıkar.Bazen sistoskopi dediğimiz  aletle idrar kesesi incelemesi yapılması gerekebilir.İleri dönemlerde tomografi gerekebilir.Tedavisi çoğukez idrar yolundan girilerek kazımak “TUR” ile olur.İlerlemiş durumlarda idrar kekesini tümden almak gerekebilir. Bu durumda idrar kesesinin yerine geçecek barsaktan idrar kesesi  yapılabilir ve kişi idrarını yine aynı idrar yolundan yapar veya karın yan duvarından dışarı verilir ve bir torbaya boşalır.

   İdrar kesesi kanserler erken yakalanırsa ölümcül değildir ve kolay tedavi olur.Yenileme ihtimali fazla olan bir hastalıktır yenilemeyi önlemek için yukarıda saydığım nedenlerden birisi varsa mutlaka uzaklaşmak gerekir. İdrar kesesinin içine verem aşısı veya  kemoterapik ilaç sıkılması nüksü azaltır.Doktorun önerdiği dönemlerde mutlaka kontrolü ve takibi gerekir.

B---İdrar kesesi iltihapları (Sistit):

Bu hastalık daha çok bayanların hastalığı olup tüm kadınların %30 u ömründe bir kere de olsa bu hastalığa yakalanır.Bayanların idrar yolunun kısa ve geniş olması ve büyük abdest yoluna yakınlğı içerisine mikrop girmesini kolaylaştırır.Yeni evlenenlerde sık görülür buna “balayı sistiti” denir.Suyun az tüketilmesi ,idarını çok tutma,kabızlık,kadınlık yolu iltihapları, arkadan öne doğru olan taharatlanmalar,cinsel ilişkiden sonra idrara gitmeme gibi nedenleri vardır.İdrar kesesine giren mikrop genellikle orada tutunur ve hücrelerin içine girerek tedavisi güç bir hale gelir.İdrar tahlili ve idrar kültürü yapılarak tedavi edilmelidir.Tedavi bitiminde bunlar  tekrar test edilmelidir.Ayrıca nedenler içinde saydıklarıma önem verilmesi gerekir.Kısa süreli ve yetersiz bir ilaç kullanmak bunu müzminleştirir.Kronik rekürrent sistit dediğimiz hastalık çok görülen bir hastalık haline geldi,bunda en önemli nedenlerden biriside ilaca kolay ulaşmak ve kendi başına etkili etkisiz ilaçları kullanmaktır.Bunun yerine doğal tedavilere baş vursalar daha  iyi olur.Hekime baş vuruncaya kadar ilaç almamaları öneririm.Tedavinin ana prensibinde etkin bir ilaç,yeterli süre ve uygun bir ilaç dozu vardır.Korunmanın en kolay yoluda bol sıvı tüketip idrara sık gitmekle olur.Kadınlık yolu iltihabı varsa oda aynı anda tedavi edilmelidir.

  İdrar kesenin verem mikrobuna bağlı bir türü daha var ancak nadir görülür ve idrar kekesini büzüp küçültür.İyileşmeyen iltihaplarda hekim bunuda araştıracaktır.Onun tedaviside verem tedavisi gibi olacaktır.

C---İdrar kesesi taşları "Mesane taşı" :İdrar kesesinde taş teşekkül edebilmesi için idrarın boşalmasının tam olmaması veya çok tortu bırakması gerekir.Çocuklarda tek yönlü beslenmeye bağlı tortu bırakan taşlar çok görülür. İleri yaşlarda idrarın boşalmasını engelleyen prostat büyümesi, idrar yolu darlığı veya idrar kesisinin çıkış darlıklarında  taş oluşabilir. Ayrıca uzun süre sonda kullananlarda da taş oluşabilir.İdrar kesesine böbrekten düşen taşlar yukarıdaki idrar akımını engelleyen nedenlerle orada kalıp büyürler.Mesane taşlarında idrar  yaparken birden kesilmeler olur.Hastalar bacağını yukarı çekerek veya kendilerine bir pozisyon vererek idrar yapabilin veya tam tıkanırlar, zaman zaman idrar kanlı ve bulanık çıkar.Ultrasonla veya filimle tesbit edilirler.Kapalı veya açık girişimlerle tedavi olur.